IMPULSATORY - ENKODERY OBROTOWE

 
 

     
  Enkodery są bardzo przydatnymi elementami . Zastępują przeważnie potencjometry w różnych aplikacjach wymagających ustawiania jakiejś wartości. Zamiast używania przycisków np: do zmiany głośności lub jakiegoś innego parametru lepiej jest zastosować impulsator - kręcenie pokrętłem jest dużo wygodniejsze.  Z wyglądu i obsługi praktycznie się nie różni od potencjometru, z wyjątkiem braku ograniczenia co do kąta obrotu. Z zasady działania jest jednak całkowicie inny. Z punktu widzenia elektrycznego są to 2 połączone styczniki odpowiednio przełączane w zależności od kierunku obrotów i prędkości kręcenia ośką impulsatora.  Wygląda to mniej więcej tak:

Impulsator generuje na swoich wyjściach 2 przesunięte w fazie przebiegi prostokątne, na ich podstawie można określić kierunek ruchu i prędkość ośki.  Należy się dodatkowo pozbyć drgań styków jako że każdy styk po zwarciu/rozwarciu  wytwarza jeszcze paczkę impulsów zakłócających które mogły by przekłamać dekodowanie. Można to zrobić w sposób sprzętowy lub programowy - przeważnie robi się to pośrednio stosując rozwiązania sprzętowe wspomagane programem.  Impulsatory pracują przeważnie w kodzie Graya - takim w którym na raz zmienia się tylko jeden bit.

Przebieg z impulsatora wygląda tak:

Obracając ośką poruszamy się jakby w lewą lub prawą stronę przebiegu z krokiem co 1 pole tak jak widać na rysunku. Przepuśćmy, że ośka znajduje się w początkowej pozycji dającej na wyjściu A i B: 0 0, jeżeli stan w czasie obrotu zmieni się na 0 1 to mamy obrót w prawo, a jeżeli na 1 0 to oś obróciła się w prawo.

Można w ten sposób rozpatrzyć wszystkie przypadki  i dekodować z dokładnością co do jednego skoku impulsatora. Taki algorytm jest jednak stosunkowo skomplikowany i może zajmować dużo czasu procesora dlatego można go uprościć, rezygnując z dużej dokładności i wykrywać tylko zmianę stanu z niskiego na wysoki i odwrotnie. Pozwoli to raz na 4 skoki określić kierunek obrotów.  Dla zainteresowanych kod w którym działa impulsator jest kodem Graya w którym charakterystyczną cechą jest to, że zmienia zawsze tylko jeden bit na raz.

   

silnik napędzjący HDD impulsator z AVT prawdopodobnie ALPS
silnik z FDD 5/25  Impulsator Bourns Imp z Wolumenu
Bourns z tyłu